Redispatch is een maatregel die netbeheerders inzetten om overbelasting van het elektriciteitsnet te voorkomen. Het gaat om het intraday bijsturen van productie en verbruik, dus binnen de dag zelf.
Stel dat een netbeheerder ziet dat er in een gebied te veel stroom wordt ingevoed door bijvoorbeeld zon of wind. Dat kan het net daar overbelasten. Via GOPACS vraagt de netbeheerder dan aan de markt om buy-orders: partijen in dat gebied wordt gevraagd minder op te wekken of juist meer te verbruiken.
Tegelijkertijd moet het landelijke net in balans blijven. Daarom zoekt de netbeheerder buiten het congestiegebied een tegengestelde order (sell-order). Die partij gaat juist meer opwekken of minder verbruiken. Zo ontstaat er een evenwicht: lokaal wordt het knelpunt opgelost, en landelijk blijft het net stabiel.
De matching van deze biedingen gebeurt automatisch via GOPACS. De marktpartijen die hun flexibiliteit inzetten, krijgen hiervoor een financiële vergoeding, gebaseerd op hun bieding.
Als bedrijf verdien je mee zodra jouw flexibiliteit echt wordt ingezet. Je bepaalt zelf de prijs die je wil door een bod te doen. GOPACS vergelijkt alle biedingen en kiest de meest kostenefficiënte oplossing. Op die manier krijg je betaald voor het beschikbaar stellen van je flexibel vermogen. Tegelijkertijd draag je bij aan een stabiel stroomnet. Dat is niet alleen in jouw belang, maar ook in dat van de bedrijven om je heen. Samen houden we de elektriciteitsvoorziening betrouwbaar.
Redispatch is interessant voor bedrijven die hun stroomverbruik of teruglevering op korte termijn kunnen aanpassen. Denk aan een koel- of vrieshuis dat de temperatuur tijdelijk iets lager instelt en zo vooruit kan plannen. In zo’n geval is het aanbieden van minder verbruik via redispatch een slimme optie. Aan de productiezijde kunnen ook wind- en zonneparken of tuinders met een WKK hun invoeding relatief eenvoudig bijsturen. Zo levert flexibiliteit niet alleen voordeel op voor het bedrijf zelf, maar ook voor het net.
Redispatch kan een aantrekkelijke manier zijn om flexibel vermogen in te zetten. Of dit past bij jouw bedrijf, hangt af van financiële overwegingen en de manier waarop je productie kunt sturen. Hieronder zetten we de belangrijkste voordelen en aandachtspunten voor je op een rij.
Laat GOPACS je helpen bij het aanmeldproces en het doorlopen van de verschillende benodigde stappen.
Kies een Congestie Service Provider voor plaatsing van biedingen, aansturing en afhandeling.
Zorg voor betrouwbare (near) real-time meting en aansturing, bijvoorbeeld via een EMS of telemetrie.
Plaats via een aangesloten handelsplatform een buy/sell-bod met volume, prijs en tijdvak.
Voer bij activatie de instructie uit (meer/minder verbruiken of invoeden) en log de geleverde flexibiliteit.
Na verificatie van de geleverde MWh volgt uitbetaling volgens je bod via de markt- of CSP-afrekening.
Doe mee aan redispatch en verdien met het slim inzetten van je flexibiliteit. Zo profiteer je van aantrekkelijke vergoedingen én help je mee om het elektriciteitsnet betrouwbaar te houden.
Een zwerm beschermde vogels trek door een gebied met windmolens. Een lokale windproducent moet een deel van de molens uitzetten en produceert daarom minder stroom dan verwacht. Om aan de vraag te voldoen moet er stroom van buiten het gebied komen. De netbeheerder verwacht dat dit een probleem gaat geven in een van de verdeelstations – overbelasting dreigt.
De netbeheerder vraagt lokaal via een GOPACS marktbericht om Sell-orders: producenten moeten tijdelijk extra produceren en/of gebruikers moeten minder verbruiken. Een lokaal koelhuis heeft gehoor aan deze oproep en wacht met koelen. De stroom die ze overhouden (minder verbruiken dan vooraf ingekocht) bieden ze met een Sell-order te koop aan.
Een tuinder buiten het congestiegebied besluit zelf minder stroom op te wekken met zijn WKK. Dit scheelt gaskosten, maar hij komt nu wel stroom tekort voor de verlichting. Deze stroom koopt hij (voordelig) in met een Buy-order.
Het koelhuis en de tuinder krijgen beide een gunstige prijs voor hun stroom. GOPACS probeert in het aanbod van buy- en sell orders prijzen te vinden die zo dicht mogelijk bij elkaar liggen. Het verschil in de koop- en laatprijs wordt spread genoemd. Deze wordt door de netbeheerder bijgelegd.
Op het elektriciteitsnet betekent balans het voortdurende evenwicht tussen elektriciteitsproductie en -verbruik. Dat evenwicht is essentieel voor een stabiel en betrouwbaar net. Als productie en verbruik niet in balans zijn, ontstaan afwijkingen in frequentie en spanning, wat kan leiden tot slijtage of schade aan installaties.
Een congestiesituatie ontstaat wanneer het elektriciteitsnet op een bepaald moment méér stroom moet vervoeren dan technisch verantwoord is. Er is dan tijdelijk onvoldoende transportcapaciteit beschikbaar. Het net raakt lokaal aan zijn grens.
Met effectiviteit bedoelen we binnen redispatch de mate waarin een flexbieding binnen een congestiegebied effect heeft bij het oplossen van de lokale congestie. Niet elke flexbieding heeft evenveel effect op een knelpunt. Een oplossing die in het net dicht bij het knelpunt zit, zal effectiever zijn dan een oplossing die verder weg zit.
Binnen GOPACS wordt per netelement berekend welk effect een specifieke bieding heeft op de stroomrichting en stroomhoeveelheid over dat element. Een flexbieding met een hoge effectiviteit heeft veel invloed op het verminderen van congestie, terwijl een bieding met een lage effectiviteit weinig heeft. De effectiviteit wordt vooraf bepaald via netberekeningen van de netbeheerder en vastgelegd in een effectiviteitsmatrix.
Op de congestiemarkt zijn handelsplatformen digitale marktplaatsen waar marktpartijen via redispatch flexibel vermogen kunnen verhandelen om bij te dragen aan het oplossen van netcongestie. Deze platforms faciliteren de handel in elektriciteit en stellen deelnemers in staat om biedingen te plaatsen voor het verhogen of verlagen van hun energieproductie of -verbruik, afhankelijk van de behoeften van het elektriciteitsnet. Op die manier kunnen ze risico’s vermijden of juist optimaal profiteren van de marktontwikkelingen.
Met een marktbericht wordt CSP’s gevraagd om op een van de aangesloten handelsplatformen een redispatch– of flexbieding te doen. Ze doen dit in de vorm van buy en sell orders, zowel in als buiten het congestiegebied.
Een buy-order is een bod waarmee een marktpartij aanbiedt om tijdelijk méér elektriciteit af te nemen of mínder elektriciteit op te wekken dan eerder gepland. Buy-orders worden ingezet binnen het redispatchproces om verwachte congestie binnen 24 uur (intraday) op te lossen.
Een tegenbieding is de order die buiten het congestiegebied wordt geplaatst om de landelijke balans op het elektriciteitsnet te behouden. Samen lossen bieding en tegenbieding (buy en sell) een congestiesituatie op, zonder nieuwe onbalans te veroorzaken. De bieding is een onderdeel van het redispatchproces.
De spread is het prijsverschil tussen een kooporder (buy-order) en een verkooporder (sell-order) die via redispatch worden ingezet om congestie op te lossen. Dit verschil ontstaat doordat marktpartijen zelf hun biedprijs bepalen.
Flexibiliteit wordt geleverd op vaste, vooraf afgesproken momenten. Dit geeft zekerheid en levert een vaste vergoeding voor beschikbaarheid op.
Bij iedere uitvraag ben je verplicht een bod te doen op je flexibiliteit. Dit kan regelmatig inkomsten opleveren, afhankelijk van de marktprijzen.
Je biedt flexibel vermogen wanneer het jou uitkomt. Succesvolle biedingen leveren een vergoeding per afgeroepen megawattuur op.
