Claudia werkt vanuit EDSN voor GOPACS in het team dat verantwoordelijk is voor de zogenoemde post-tradingactiviteiten. Daaronder vallen de processen die volgen nadat een transactie heeft plaatsgevonden. Denk aan het verwerken van redispatch en CSC’s, het publiceren van gegevens over de levering en het beschikbaar stellen van informatie die nodig is voor de financiële settlement. Claudia: “We zorgen ervoor dat de informatie na een ‘trade’ op de juiste plek terechtkomt, bijvoorbeeld bij marktpartijen, systeembeheerders, BRP’s en leveranciers. Dat speelveld wordt bovendien steeds breder. Daardoor is het belangrijk dat processen goed op elkaar aansluiten.”
Stimuleren van kennisuitwisseling
Naast haar werk voor GOPACS is Claudia binnen EDSN actief in de “community of practice” voor product owners. Daar probeert ze kennisuitwisseling tussen verschillende onderdelen van de energiemarkt te stimuleren. Die combinatie zorgt voor kruisbestuiving. Claudia probeert zo de werkwijze en cultuur van GOPACS ook binnen EDSN zichtbaar te maken. “Congestiemanagement is relatief nieuw en ontwikkelt zich snel. Binnen GOPACS zijn de lijnen kort en werken we heel praktisch. Mensen pakken makkelijk verantwoordelijkheid en voelen de vrijheid om zich uit te spreken. Dat vind ik waardevol om ook op andere plekken mee te nemen.”
Claudia werkt inmiddels drie jaar bij GOPACS. In die periode zag ze de organisatie naar eigen zeggen ongeveer drie keer zo groot worden. Die groei brengt nieuwe uitdagingen met zich mee, maar volgens Claudia is iets belangrijks overeind gebleven. “Wat we goed hebben weten te bewaken, is de praktische startupmentaliteit. Mensen nemen verantwoordelijkheid, kennis wordt breed gedeeld en ondanks de groei zijn de lijnen kort gebleven. Bijna iedereen weet wat er binnen de organisatie speelt.”
Wie is Claudia Verhagen?
Claudia Verhagen is Product Owner bij EDSN/GOPACS en houdt zich bezig met de ontwikkeling van marktprocessen rond congestiemanagement en
redispatch. Vanuit EDSN werkt zij op het raakvlak van markt, netbeheer en IT en is zij betrokken bij de samenwerking en technische aansluiting tussen GOPACS en de landelijke netbeheerders.
Eén centrale berekening voor financiële settlement
De positie van GOPACS in de buitenwereld is volgens Claudia veranderd. De belangstelling voor flexibiliteit en congestiemanagement neemt toe en daarmee groeit ook het aantal partijen dat aansluiting zoekt. “GOPACS wordt steeds meer gezien als een trein waar partijen op willen stappen. We spreken inmiddels ook met nieuwe partijen zoals laadpartijen en fabrikanten van elektrische auto’s. Dat laat zien hoeveel beweging er in de markt zit.”
Een belangrijke ontwikkeling waar Claudia en haar team momenteel aan werken, is de centrale financiële settlement. Het eerste minimum viable product (MVP) moet volgens Claudia dit kwartaal live gaan. “Dat kende een lange aanloop, juist omdat het over geld gaat. We willen centraal kunnen berekenen wat deelnemers aan congestiemanagement betaald krijgen. Daarmee krijgen deelnemers vanuit verschillende systeembeheerders dezelfde manier van berekenen.” De voordelen daarvan zitten volgens Claudia onder andere in uniformiteit en efficiëntie. Iedere deelnemende netbeheerder kan op dezelfde oplossing aansluiten. Vervolgens kan die basis verder worden doorontwikkeld. Voorlopig richt GOPACS zich op de centrale berekening en informatievoorziening. Claudia ziet op termijn mogelijkheden om nog een stap verder te gaan. “Uiteindelijk zou je ook naar centrale facturering kunnen kijken. Maar dat is echt nog toekomstmuziek.”
Twee snelheden in dezelfde flexibiliteitsmarkt
Wie over de markt voor flexibel vermogen spreekt, heeft volgens Claudia eigenlijk te maken met twee werelden. Aan de ene kant staan de meer traditionele marktpartijen. Zij betreden de congestiemarkt stap voor stap en hebben behoefte aan stabiliteit, duidelijke processen en voldoende tijd om veranderingen te implementeren. Aan de andere kant ziet Claudia nieuwe, technologiegedreven spelers die juist veel sneller willen. “Die zeggen eerder: geef ons een API en de data, dan kunnen wij verder. Zij werken bijvoorbeeld al veel met AI en willen vooral snelheid en toegang tot ruwe data.”
Voor GOPACS betekent dit voortdurend bewegen tussen die verschillende behoeften. “Het ene geluid uit de markt is: doe het niet te snel. Het andere is juist: kan het niet nóg sneller? Beide geluiden zijn belangrijk. We moeten oplossingen ontwikkelen die werken voor de markt die er vandaag is, maar tegelijkertijd ruimte laten voor de markt die ontstaat.”
Meer ondernemerschap in congestiemanagement
Als Claudia één ontwikkeling zou willen versnellen, is het meer ondernemerschap in de congestiemarkt. “Ik zou partijen veel meer willen uitnodigen om samen te onderzoeken wat nodig is. We zijn deze markt nog met elkaar aan het maken. Niemand heeft alle antwoorden al.” Dat vraagt volgens haar om een manier van samenwerken waarin partijen niet wachten totdat ieder detail vooraf is uitgewerkt, maar gezamenlijk beginnen, leren en verbeteren. Als voorbeeld noemt ze de ontwikkeling van de centrale financiële settlement, waarbij GOPACS samen met Enexis en TenneT iteratief werkt.
“Door samen te beginnen, leer je hoe processen en informatiestromen in de praktijk werken. Daardoor kun je sneller inspelen op wat nodig is en samen te blijven doorontwikkelen.” Juist daarin ziet Claudia kansen voor de verdere ontwikkeling van flexibiliteit. Te veel tijd tussen idee en uitvoering kan innovatie vertragen. Experimenteren binnen heldere randvoorwaarden kan volgens haar helpen om sneller te leren.
Samen vormgeven
Claudia’s belangrijkste boodschap aan marktpartijen en netbeheerders is om niet te wachten tot de markt af is, maar deze juist sámen vorm te geven. “Laten we randvoorwaarden creëren waarbinnen we met elkaar kunnen ontdekken hoe het moet. Niet bang zijn om dingen tegelijkertijd te doen en van elkaar te leren. We hebben in Nederland een bijzondere uitgangspositie. Daar hoort ook een bepaald lef bij om die markt samen te creëren”, aldus Claudia Verhagen.
“We zijn allemaal diezelfde ladder aan het beklimmen. Als we dat in samenspel doen en blijven leren van elkaar, komen we uiteindelijk verder. Want het ontsluiten van flexibiliteit vraagt om lef.”
_
De mensen achter GOPACS
In ‘de mensen achter GOPACS’ lichten we de professionals achter het platform uit. Zij delen hun visie op de ontwikkelingen in de congestiemarkt en geven een uniek inkijkje in hoe GOPACS bijdraagt aan een toekomstbestendig energiesysteem.
